Zeg ons alsjeblieft wat we moeten doen!

Auteur: Linda Riemsdijk
“Zeg ons nou alsjeblieft wat we moeten doen.”
Een zin die ik ouders geregeld hoor zeggen wanneer ze bij mij in de praktijk komen vanwege het gedrag van hun kind. “We hebben alles al geprobeerd. Streng toespreken. Proberen uit te leggen. Je kan op je kop gaan staan. Niets werkt!”
Eigenlijk willen ze niets liever dan dat jij ze vertelt wat ze nog niet geprobeerd hebben. En hoe makkelijk zou dat niet zijn? Dat jij de opvoedingsencyclopedie bent die ouders kunnen raadplegen op het moment dat ze het even niet meer weten. Ook ik betrap mezelf erop dat ik soms niets liever zou willen.

Zeg nou eerlijk…
…het voelt toch ook heerlijk om ouders het gevoel te kunnen geven dat jij het antwoord hebt op die ene vraag waar ze zich soms al dagen, weken, maanden machteloos onder voelen? Slapeloze nachten, ruzies met hun kind of zelfs met hun partner voor hebben doorstaan . Zichzelf door vermoeidheid uitjes met vrienden hebben ontzegd, en de schaamte wanneer ze zich beseffen blij te zijn te mogen overwerken, omdat het kind dan iets langer op de BSO kan blijven.
Als jij dat toch allemaal in een keer kon oplossen!
Misschien lost er inderdaad wel iets op. Letterlijk. Het topje van de ijsberg. Smelt, lost op. Maar ik kan je ook meteen verklappen dat onder het wateroppervlak nog veel meer ijs te vinden is. Nog veel meer, veel groter dan wat je van boven het oppervlak zou denken. En wanneer het ouders niet lukt om daar naar te kijken, zal na verloop van tijd -soms al later op die dag, gewoon bij de volgende boze bui, de volgende dag of met een beetje geluk pas de dag er na- het topje van de ijsberg weer terugkomen…
Herken je dat van bij jezelf? Die valkuil?Of zie jij met regelmaat een collega terugkomen van gesprekken en trots vertellen dat ze zulke goede adviezen heeft kunnen geven.  De valkuil is vaak moeilijk te zien. Want ouders zijn dankbaar voor de adviezen die je geeft. Ze dringen er zelfs op aan. En als je ze geeft ben jij op dat moment de redder in nood. En juist die dankbaarheid zorgt er voor dat je de valkuil niet ziet.

Ik kende hem wel, die valkuil. Trots stapte ik de auto in na mijn huisbezoek, want ouders waren zo blij met alle tips en gingen het meteen proberen. Ik had ze precies kunnen geven wat ze wilden. Bij het volgende huisbezoek ging ik met veel moed weer terug naar het gezin, want voor deze mensen kon ik wat betekenen. Waarbij na 10 minuten praten diezelfde moed me meteen als lood in de schoenen zakte. Al mijn ‘goede adviezen’ hadden niets opgeleverd.
Mijn oplossingen, hadden helemaal niets opgelost: Dat topje stond weer gewoon op die ijsberg te pronken!
Maar als ik je nu zeg dat met een kleine aanpassing het verschil gemaakt kan worden? We moeten de diepte in! Letterlijk! Duiken! Het lastige gedrag van een kind ontstaat niet zomaar. Het is een gevolg van bepaalde factoren in de dynamiek tussen ouder(s) en kind.

Hoe ga je naar de diepte van de ijsberg? Heel concreet: wanneer ouders mij beginnen te vertellen over wat ze allemaal hebben geprobeerd en in die lange rij een nieuwe manier van mij willen horen weet ik één ding!   zij zitten in hun hoofd. Op zoek naar nieuwe oplossingen en ideeën. Natuurlijk voelen ze onmacht, maar die kunnen ze moeilijk verdragen. Daar willen ze bij weg. In feite natuurlijk diezelfde onmacht die wij als hulpverlener kunnen voelen wanneer we het idee hebben ouders niet (snel genoeg) te kunnen helpen.
Maar op het moment dat je volledig in je hoofd zit. In beslag wordt genomen door analyses, oplossingen en mogelijkheden mag je ervan uitgaan dat de interne kompas die elke ouder heeft om aan te voelen wat zijn/haar kind nodig heeft niet gebruikt wordt.
Zo hebben de ouders van een vijfjarig meisje al van alles gedaan om het heftige tot bloedend toe nagel- en velletjesbijten te stoppen. Sokken over haar handen, straffen, afleiden, naar de huisarts, beloningssystemen…
Zie je het? Allemaal manieren om vooral de top van de ijsberg aan te pakken. Maar daarmee gaan ze ten diepste voorbij aan wat er ten grondslag ligt aan dit gedrag. Met de valkuil die op de loer ligt kan ook jij als hulpverlener zo maar mee gaan met ouders door ook in je hoofd te gaan zitten. Maar juist jij kunt de verdieping ingaan, het verschil maken. Door datgene te doen wat de ouders niet doen. Contact maken met jezelf en de ander.
Goed luisteren naar wat de signalen in jouw lichaam jou zeggen over wat er nodig is voor deze ouder, voor dit kind? Want uiteindelijk kun je het meest bereiken door terug te gaan naar de meest basale signalen. De signalen waarvoor ouders ongevoelig zijn geworden door de  voortdurende onmacht. Maar ook de gevoelens die wij negeren wanneer we heel hard aan het werk zijn om antwoord te geven op de vraag waarmee het allemaal begon.
“zeg ons nou alsjeblieft wat we moeten doen.”

Het meisje in dit voorbeeld liet door het nagelbijten zien dat ze problemen had met haar stress-/emotieregulatie. Iets wat ze op haar leeftijd zou moeten kunnen. Jongere kinderen hebben daar hun ouders voor nodig om dit te ontwikkelen en precies in die fase hebben haar ouders er niet voor haar kunnen zijn. En ook nu zijn ze er niet op de juiste manier voor haar doordat ze het symptoom aandacht geven. In dit geval moet ten diepste de relatie tussen moeder en kind herstellen, de hechtingsrelatie helen.
Het deed er eigenlijk dan nog niet eens toe wat de reden is dat het meisje ging nagelbijten. Maar juist dat ze hiermee liet zien dat ze voor haar stressvolle gebeurtenissen niet goed kon verwerken. Juist dat wat ouders ‘vanzelf’ gedaan zouden hebben bij een gezonde ontwikkeling van de hechting en het basisvertrouwen, konden ze daar nu op teruggrijpen.
Om je te leren hoe je op deze manier met gezinnen kunt werken, ouders kunt helpen de hechting met hun kind en het daarmee het basisvertrouwen te herstellen geef ik op 22 februari en 22 maart 2017 een masterclass.
De masterclasses bestaan uit theorie uit de ervaringsgerichte psychosociale therapie, gestaltgezinstherapie, neurobiologie, somatic experience/traumawerk en lichaamswerk. In de folder vind je meer informatie. Aanmelden kan via deze link.

Op 2 februari verzorg ik om 20 uur een Facebook-live uitzending op de Facebookpagina van het Kempler Instituut. Dit is een voorproefje op waar ik het in de masterclasses over wil gaan hebben. Wanneer je hieronder je vragen stelt over de thema’s trauma, hechting en ouderschap, dan kan ik daar in de live-uitzending op ingaan.

Liever eerst even iets lezen over dit thema? Wanneer je mijn gratis e-book wilt ontvangen klik dan hier

Share This